Nieuws Notarissen Vastgoedmakelaars

Blockchain: disruptie in de vastgoedsector?

Geschreven door Jubel

Blockchain kan op lof rekenen bij bedrijfsleiders, politici en opiniemakers. Deze nieuwe technologie zorgt er voor dat een tussenpartij niet meer nodig is om een transactie te waarborgen. Voor heel wat sectoren biedt dit enorme mogelijkheden. Voor de vastgoedsector is dit zeker ook het geval: de notaris, de bankier, de gemeenteambtenaar … allen moeten ze zich aanpassen aan de disruptieve ontwikkelingen die blockchain biedt.

Zal blockchain de notaris overbodig maken? Het antwoord is: neen, maar het beroep wel grondig wijzigen. Blockchain zal de administratieve lasten voor burgers terugdringen en administratieve procedures automatiseren. De notaris zal zich daarom meer kunnen focussen op zijn adviserende rol. De laatste jaren nam de complexiteit en de hoeveelheid regels bij de aankoop van een woning immers sterk toe, waardoor de nood aan advies en begeleiding in het verkoopproces in gelijkaardige mate gestegen is. De notaris kan zich dus veel meer focussen op haar of zijn kerntaken. In het blockchaintijdperk zal de rol van notaris dus eerder overhellen naar een adviesverlener dan van iemand die ‘akte neemt’ van beslissingen.

Administratieve vereenvoudiging

Bij de verkoop van een woning speelt de notaris een quasi onoverkomelijke rol. Volgens een wet uit 1803 is zij of hij namelijk als enige bevoegd om de aankoop van een eigendom in een akte te registreren en zo officieel te maken. Bij een doorsnee verkoopproces doorloopt de notaris steeds een aantal stappen: de controle van de identiteit van de koper en de verkoper, het controleren van mogelijke openstaande schulden bij koper of verkoper, het vergaren van de nodige documentatie over het onroerend goed, de berekening van de kosten, het verlijden van de akte en de afrekening van de kosten.

Dit proces – van controle tot afrekening – neemt gemiddeld zo’n twee à drie maanden in beslag.  De meeste tijd gaat verloren aan het vergaren van de benodigde documentatie over het onroerend goed en de controles op de identiteit en de solvabiliteit van koper en verkoper. Uiteraard is niet enkel de notaris hierin betrokken, maar ook verschillende overheids- en privéinstanties. Om een concreet voorbeeld te geven: het stedenbouwkundig uittreksel moet bij de gemeente opgevraagd worden. De wettelijke termijn voor de afhandeling hiervoor is 30 dagen, hoewel dit een taak is die hoogstens een paar uur in beslag neemt.

Maar niet alleen deze lange procedure is een probleem. De burger moet vaak dezelfde administratieve procedures verschillende malen doorlopen – tot vervelens toe – telkens bij andere diensten. Zo wordt de controles van de identiteit door zowel de notaris, de gemeente, als de bank meerdere keren uitgevoerd. De betrokken diensten hebben vandaag amper zicht op de administratieve procedures die de burger al doorlopen heeft bij andere instanties.

Hier kan blockchain een oplossing bieden. Het opzetten van een blockchainnetwerk tussen de verschillende instanties die betrokken zijn bij het verkoopproces van een woning, laat toe om dit proces te harmoniseren, waarbij dezelfde stappen worden doorlopen. Door de transparante gegevensdeling hebben alle partijen een duidelijk en continu zicht op de status van de verschillende administratieve procedures en op hun uitkomst. De introductie van blockchain zou moeten leiden tot een significante administratieve vereenvoudiging, een daling van de doorlooptijd voor de burger, efficiëntiewinsten en een daling van de werklast voor de betrokken overheids- en privéinstanties.

Hoe zou dit in de praktijk lopen? Bij het aanvragen van een lening, doen vandaag zowel de bank als de notaris een controle op de identiteit en de openstaande schulden van de klant. Een vlotte communicatie tussen de notaris en de bank zorgt ervoor dat herhalingen van al uitgevoerde administratieve procedures overbodig worden. Zo kan de notaris, na de goedkeuring van de bank, meteen starten met het verwerken van de nodige documentatie met betrekking tot het onroerend goed, zonder dezelfde controle nogmaals uit te voeren.

Automatisering

De blockchaintechnologie laat dus toe het volledige verkoopproces te optimaliseren en vlot gegevens uit te wisselen tussen de betrokken partijen. Maar daarnaast kunnen bepaalde processen ook geautomatiseerd worden, door deze in de vorm van digitale smart contracts te gieten. Zo’n smart contract voert een vooraf bepaalde overeenkomst automatisch uit, wanneer de voorwaarden – op basis van objectieve gegevens – zijn voldaan.

Het automatiseren van administratieve procedures kan uiteraard ook via klassieke softwareystemen. Maar blockchain heeft als enorme voordeel dat gegevens op een beveiligde, heldere en gestructureerde manier gedeeld kunnen worden. De voltrokken efficiëntiewinsten kunnen zowel de notaris, de overheid als de klant zelf ten goede komen. De transformatie zou op termijn dan ook kunnen resulteren in het drukken van de kosten voor bijvoorbeeld administratieve documenten.

Andere toepassingen in de vastgoedsector

Efficiëntie kan uiteraard ook in andere vastgoedprocessen. Zo laat de blockchain eveneens toe om op een betrouwbare manier informatie te delen tussen kredietnemers, financiële instellingen, het kadaster en andere betrokken partijen, om zo het proces van de hypothecaire leningen te stroomlijnen. Denk hierbij bijvoorbeeld aan een transparant financieel platform, waarlangs de financiële instelling op een vlotte manier de benodigde informatie kan raadplegen en de kredietnemer eveneens de vruchten kan plukken van de toegenomen transparantie en concurrentie.

Bij de ontwikkeling en uitbating van grote vastgoedprojecten kan blockchain een innovatieve rol spelen door de communicatie en gegevensdeling tussen investeerders, vastgoed- en bouwbedrijven, facility managers en verzekeraars te versterken. Dit reduceert niet alleen de administratieve lasten, maar kan ook de ontwikkeling en constructie van nieuwe en transparante financiële vastgoedproducten faciliteren.

Tot slot biedt de technologie ook opportuniteiten voor de overheid. Indien, naast de bovengenoemde vastgoedactoren, ook de administraties van de belastings-, milieu- en sociale instanties deel uitmaken van het blockchainnetwerk, kan bijvoorbeeld de inning en controle van vastgoed gerelateerde belastingen vereenvoudigd worden, alsook de controle en uitgifte van milieu- en bouwvergunningen en sociale subsidies.

Blockchain biedt dus heel wat opportuniteiten, voor alle actoren in de vastgoedsector: de notaris, de overheid, de ontwikkelaar en de burger. Blockchain leidt tot administratieve vereenvoudiging, automatisering, beveiliging, transparantie en het drukken van kosten. Maar dan zullen alle partijen de disruptie wel onder ogen moeten zien, en zich aanpassen aan de nieuwe ontwikkelingen.

Auteurs:

Wannes Verschueren

Brixius Kell

KPMG in Belgium

KPMG logo

 

 

Lees hier het bronartikel.

Opmerking plaatsen

X