Frank Fleerackers

Prof. dr. Frank Fleerackers is voltijds hoogleraar aan de Leuvense Faculteit Rechtsgeleerdheid. Hij promoveerde aan de Harvard Law School tot Master of Laws met een thesis over rechtsdenken als leidmotief van zijn doctoraat en navolgende boeken.

Hij doceert rechtsdenken en juridische grondslagen aan de rechtenfaculteit van de KU Leuven en hield visiting positions aan Europese en Amerikaanse universiteiten, met inbegrip van Harvard en MIT.

Als decaan en advocaat te Brussel werd hij in 2008 benoemd tot de Hoge Raad voor de Justitie. Hij is (co-)auteur van meer dan twintig boeken, waaronder negen monografieën. In 2021 verscheen zijn ‘La Peau du Juge. Exercer le jugement’ bij Larcier, gevolgd door ‘Le Droit du Philosophe. Définir le jugement’ in 2022.

Voor Jubel reflecteert hij over de toekomst van Justitie in het maandelijks opiniestuk "Fleer op één".

Fleer op één

In Fleer op één reflecteert elke eerste van de maand een gerenommeerd rechtsdenker over justitie in België en daarbuiten. Prof. dr. Frank Fleerackers, hoogleraar Rechtsdenken aan de KULeuven, instigeert het project.

Herkenning en erkenning


Herkenning en erkenning vormen elkaars contrapunt in de relatie tussen identisch en identiteitsdenken. Wanneer we dit perspectief hanteren bij wetenschappelijke disputen, valt alras op dat soorten denkers elkaar apodictisch uitsluiten. Zo zal iemand als Roger Scruton zijn tegenhanger Derrida niet enkel nihilist noemen, hij zal zelfs weigeren hem verder nog te lezen. Of, zoals een andere criticus schreef: “Het is altijd mogelijk dat een veelomvattender of diepgaander lezing van Derrida’s werk –of van Mein Kampf of van Nijntje– voorheen onvermoede en diepe inzichten aan het licht zal brengen, maar het leven is te kort om iedereen het voordeel van de twijfel te gunnen.” Deze overigens goedbedoelde bemerking is vooral een uiting van incompatibiliteit, andersoortig denken en tegengestelde idiomen. Van vreemde denkkaders en -attitudes.

Onze gemeenschappelijke, natuurlijke taal heeft als communicatief instrument onvoldoende slagkracht om elkaars subtaal of idioom te begrijpen. Zo geldt een door taal of rede onoverbrugbare aversie tussen soorten denkers, tussen soorten mensen, die zich telkens op de eigen soort of groep terugplooien met het oog op herkenning en erkenning. Ondertussen beschuldigen we de andere soort van wartaal, van on-taal, van impostures intellectuelles. Om de andere zijde te verkennen, dient de lezer zich evenwel dermate open te stellen, dat het eigen denkkader geraakt kan worden door wat anders is.

En toch is de denker zichzelf verplicht het eigen idioom ten volle te hanteren, zonder compromis. Enkel wanneer hij met eigen stem de dynamische differentie van zijn wereld verwoordt, ontstaat de kans op menswetenschappelijk inzicht. Zo bemerkte Nietzsche terecht: “Allengs is mij gebleken wat alle grote filosofieën tot nu toe zijn geweest: namelijk een zelfbekentenis van hun schepper, een soort ongewilde, onbewuste memoires.” Het is dan ook de lezer, die zich node een toegang tot het denkkader van de auteur moet banen, toch tevens het fundamentele falen van deze poging dient in te zien.

Ziedaar de paradox van (h)erkenning.

Frank Fleerackers

Prof. dr. Frank Fleerackers is voltijds hoogleraar aan de Leuvense Faculteit Rechtsgeleerdheid. Hij promoveerde aan de Harvard Law School tot Master of Laws met een thesis over rechtsdenken als leidmotief van zijn doctoraat en navolgende boeken.

Hij doceert rechtsdenken en juridische grondslagen aan de rechtenfaculteit van de KU Leuven en hield visiting positions aan Europese en Amerikaanse universiteiten, met inbegrip van Harvard en MIT.

Als decaan en advocaat te Brussel werd hij in 2008 benoemd tot de Hoge Raad voor de Justitie. Hij is (co-)auteur van meer dan twintig boeken, waaronder negen monografieën. In 2021 verscheen zijn ‘La Peau du Juge. Exercer le jugement’ bij Larcier, gevolgd door ‘Le Droit du Philosophe. Définir le jugement’ in 2022.

Voor Jubel reflecteert hij over de toekomst van Justitie in het maandelijks opiniestuk "Fleer op één".

Bekijk alle artikelen

Reageer

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

Deze site gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.