​Het afgelopen jaar werd veel geschreven over het mobiliteitsbudget, maar de concrete wetgeving liet op zich wachten. Intussen heeft de ministerraad een voorontwerp goedgekeurd waarin de eerste fase van de hervorming wordt vastgelegd. Wat weten we vandaag al? En belangrijker: wat betekent dit concreet voor jou als werkgever?

​Wat is het mobiliteitsbudget?

Het mobiliteitsbudget geeft werknemers met een bedrijfswagen (of met een functie die recht geeft op een bedrijfswagen) de mogelijkheid om de bedrijfswagen in te ruilen voor een budget dat kan worden ingezet voor duurzamere mobiliteitskeuzes.

Het mobiliteitsbudget bestaat uit drie pijlers.

Pijler 1: Een milieuvriendelijkere bedrijfswagen

De werknemer kiest voor een wagen met een lagere Totale Cost of Ownership (TCO). Dit komt neer op een goedkopere wagen, binnen het beschikbare budget. De wagen moet volledig CO2-uitstootvrij zijn.

Pijler 2: Duurzame alternatieven

Denk aan openbaar vervoer, een elektrische fiets of een deelwagen. Ook de huur of afbetaling van een woning binnen een straal van 10 kilometer van de gewone plaats van tewerkstelling is een mogelijkheid.

Pijler 3: Uitbetaling van het restbudget in cash

Het resterende bedrag wordt jaarlijks uitbetaald. Hierop geldt een bijzondere werknemersbijdrage van 38,07%, maar het bedrag is vrijgesteld van belastingen.

In principe is het mobiliteitsbudget kostenneutraal voor de werkgever. De invoering vraagt echter wel een doordachte voorbereiding en administratieve opvolging.

Voor wie wordt het mobiliteitsbudget verplicht?

Volgens het goedgekeurde voorontwerp wordt het aanbieden van een mobiliteitsbudget verplicht:

• Vanaf 1 januari 2027 voor ondernemingen met meer dan 50 werknemers;
• Vanaf 1 januari 2028 voor ondernemingen met 15 tot 50 werknemers;
• Ondernemingen met minder dan 15 werknemers worden voorlopig vrijgesteld.

De verplichting geldt enkel voor werknemers die effectief een bedrijfswagen hebben, of recht hebben op een bedrijfswagen op basis van hun functie.

Werkgevers die momenteel in een procedure van collectief ontslag met sluiting zitten of erkend zijn als onderneming in moeilijkheden, worden uitgesloten van de verplichting.

Hoe wordt het mobiliteitsbudget berekend?

Het mobiliteitsbudget wordt bepaald op basis van de Total Cost of Ownership (TCO) van de referentiebedrijfswagen. Die TCO kan op twee manieren berekend worden: via een werkelijke berekening of via een forfaitaire formule.

Voor 2026 gelden volgende grenzen:

• Minimum: € 3.233,00
• Maximum: € 17.244,00

Bovendien mag het mobiliteitsbudget maximaal 20% van het brutojaarloon bedragen.

Een correcte en consistente TCO-berekening is dus essentieel, zeker in het licht van toekomstige loontransparantieverplichtingen.

Kan je werknemers uitsluiten?

In policies wordt vaak bepaald welke werknemers hun wagen kunnen inruilen voor een mobiliteitsbudget, sommige functies hebben nu eenmaal een wagen nodig om hun werk te kunnen uitvoeren. Volgens het wetsontwerp zal de werkgever werknemers niet meer volledig kunnen uitsluiten van het mobiliteitsbudget. Wel zal de werkgever bepaalde werknemers bij een keuze voor het mobiliteitsbudget kunnen verplichten een wagen uit pijler 1 te kiezen. In dat geval kan de werknemer zijn resterend budget aanwenden in pijler 2 of 3.

Let wel: werknemers mogen hiertoe enkel verplicht worden op basis van criteria die verband houden met de aard van hun functie en de legitieme belangen van de onderneming. Hierbij moet erover gewaakt worden dat deze criteria objectief en niet-discriminerend zijn, en dat ze steeds in verhouding staan tot het beoogde doel (= het zogenaamde proportionaliteitsbeginsel).

Daarnaast is voorzien dat je als werkgever kan wachten tot het bestaande leasecontract afloopt vooraleer de werknemer de wagen kan inruilen voor het mobiliteitsbudget.

Kunnen alle werkgevers een mobiliteitsbudget introduceren?

Ja, op voorwaarde dat aan de bestaande instapvoorwaarden voldaan is. Momenteel moet een werkgever gedurende minstens 36 maanden voorafgaand aan de invoering één of meerdere bedrijfswagens ter beschikking hebben gesteld. Volgens de ontwerpwetgeving moet deze periode niet langer ononderbroken zijn.

Voor startende ondernemingen die minder dan 36 maanden actief zijn geldt een uitzondering.

Wat kan je vandaag al doen?

Hoewel de verplichting pas vanaf 2027 of 2028 geldt (afhankelijk van de grootte jouw onderneming), is uitstel geen goed idee. Een doordachte voorbereiding voorkomt operationele en juridische knelpunten.

Breng je huidige situatie in kaart

Maak een overzicht van alle werknemers met een (recht op) bedrijfswagen. Peil ook naar hun interesse in het mobiliteitsbudget.

Bepaal welke opties je wilt aanbieden in het mobiliteitsbudget

Hoe meer keuzes, hoe meer administratie. Overweeg bijvoorbeeld om alleen pijler 2 en 3 aan te bieden, of om de opties binnen pijler 2 te beperken.

Evalueer de impact op je werking

Zijn je bedrijfswagens cruciaal voor klantbezoeken of andere operationele taken? Dan kan een overstap naar fiets of openbaar vervoer organisatorische gevolgen hebben. Het loont om nu al na te denken over mogelijke oplossingen.

Actualiseer je car policy

Een duidelijke policy is essentieel. Structureer deze op basis van functiecategorieën, bijbehorende bedrijfswagens en TCO’s (Total Cost of Ownership).

Waarom nu al actie ondernemen?

• Het mobiliteitsbudget wordt stapsgewijs verplicht.
• In juni 2026 treedt ook de nieuwe loontransparantiewet in werking. Je mobiliteitsbeleid komt dus sowieso onder de loep.
• Het is een hefboom binnen je ESG- en duurzaamheidsstrategie.
• Het helpt de CO₂-uitstoot van je wagenpark structureel te verlagen.
• Het kan je employer branding versterken in een competitieve arbeidsmarkt.

Wie vandaag proactief analyseert, structureert en communiceert, vermijdt tijdsdruk en juridische onzekerheid zodra de verplichting effectief in werking treedt.
Onze experts begeleiden je graag bij:

• de impactanalyse voor jouw onderneming;
• het opstellen of herwerken van je mobiliteits-/carpolicy;
• de fiscale en sociaalrechtelijke optimalisatie;
• de praktische implementatie van het mobiliteitsbudget.

​Thea Debbaut, Chelsy Deventer en Yana Boret – ​Vandelanotte