Advocaten Balies Gerechtsdeurwaarders Notarissen

Let’s kill the law: is het dat wat ze willen?

Geschreven door Hugo Lamon

LAMON op woensdag

Mr. Hugo LAMON is advocaat aan de balie Limburg en bestuurder en woordvoerder van de Orde van Vlaamse Balies.
Iedere woensdag maakt hij op Jubel een beschouwing over justitie.

The first thing we do, let’s kill all the lawyers”. Het is een bekend citaat van Shakespeare. Hoewel het vaak in een door de auteur niet bedoelde context wordt gebruikt, blijft het toch zo dat het geen fraai beeld oproept van de jurist.

Al diegenen die iets te maken hebben met justitie werden vroeger omschreven als “de actoren van justitie”. Die term lijkt inmiddels achterhaald, want nu zijn dat in de hedendaagse newspeak de “ketenpartners” geworden. Het heeft – helaas – geen gunstige invloed op de negatieve perceptie.

De gerechtsdeurwaarders zijn dan de eerste schakel in die keten. In een recente VRT-reportage werden ze weggezet als de hoofdaandeelhouders van de “schuldindustrie” (had u al van dit begrip gehoord?). Er zou te veel verdiend worden aan onbetaalde facturen. Het debat deinde uit en plots werden ook de aanmaningskosten van de schuldeisers voorwerp van politiek debat. De minister van economie vond, in zijn hoedanigheid van minister van consumentenzaken, dat schuldeisers geen kosten mogen aanrekenen voor een eerste aanmaning. Dat klinkt mooi, maar betekent dat dan ook niet dat die eerste aanmaning niet echt aanzet tot betaling en het dus pas bij de tweede aanmaning “echt” ernstig wordt?

Ook de notarissen stonden in de vuurlinie, na een pittige reportage in het weekblad Knack. U weet wel, de notarissen zijn royale veelverdieners en bleken “de best betaalde copycenters” van het land. Dat laatste is allicht een pittige vondst van een duur betaald communicatiebureau, maar de toon was  weer eens gezet. De notarissen verkozen om niet te reageren, zodat er sfeertje ontstond van een “omerta” over hoe het notariaat wordt gehonoreerd. Ook de reactie van de minister van justitie was enigszins Sibillijns: hij had twee experten aangesteld om een rapport te schrijven over de toestand binnen het notariaat.  Dat doet de minister trouwens voor alle schakels van de keten, want ook de advocatuur en de bedrijfsjuristen hebben intussen al “hun” experten. Over het statuut van die experten tast iedereen wat in het duister. Het is onduidelijk hoe ze werden geselecteerd en het is ook duister wat er met hun rapport zal gebeuren. Is het louter vaderlijke raad of zijn het dwingende aanbevelingen?

Intussen is het rapport van de experten die zich over de advocatuur bogen al publiek gemaakt. De balie werd enkele weken geleden in Knack nog weggezet als een legertje armoedzaaiers, maar ook de advocatuur heeft de perceptie tegen.  De beide experten-advocaten zijn niet mals voor hun confraters en verwijten hen slechte ondernemers te zijn, die geen rekening houden met wat de cliënt wil. Er zal nog wel debat volgen over welk cliënteel die experten het precies hebben (zou het kunnen dat heel wat advocaten andere cliënten bedienen dan deze waarover de experten spreken?). De beide experten vinden de advocatenordes ook ondemocratisch, wat toch wat vreemd klinkt als die vaststelling komt van de gewezen voorzitter van de OBFG (de Ordre des Barreaux Francophones et Germanophone, die zich sinds enige tijd “avocats.be” laat noemen).

De juristen in het algemeen maken dus geen goede beurt. Het komt er altijd op neer dat er wordt getwijfeld aan de integriteit en de juridische kwaliteit. Doen alsof een notariële akte altijd een doorslagje is, de gerechtsdeurwaarder geen enkele sociale rol vervult en de advocaat zomaar wat tijdrovende en dure uitzichtloze procedures voert, klinkt goed in een populistisch discours maar is uiteraard fundamenteel onrechtvaardig. Het moet de juristen – in welke hoedanigheid ze ook optreden – er echter wel toe aanzetten om hun maatschappelijke meerwaarde zichtbaarder te maken. Een samenleving zonder recht wordt rechteloos en dat leidt onvermijdelijk tot een beangstigend onrechtvaardige wereld.

Het wordt dus tijd dat de “ketenpartners” opkomen voor hun maatschappelijke rol. Dat zou iedereen ertoe moeten aanzetten om via de eigen deontologie te waken over de integriteit bij de beroepsuitoefening, maar ook te werken aan positieve deontologie. Met dat laatste kan dan gedacht worden aan wat de burger mag verwachten van de jurist, waarbij de ganse keten (gerechtsdeurwaarder, advocaat, notaris en alle andere juristen die met de rechtsbedeling betrokken zijn) samen ijveren voor een betere justitie. Daarbij moeten die normen niet uitgaan van de bescherming van het eigen beroep, maar van de rechtmatige verwachtingen van de burger en de samenleving. De door de minister van justitie aangesteld experten kunnen het debat mee voeden, maar het is aan de beroepsgroepen zelf om hiervoor de weg te zoeken.

Hugo LAMON

Mr. Hugo LAMON is advocaat aan de balie Limburg en bestuurder en woordvoerder van de Orde van Vlaamse BaliesIedere woensdag maakt hij op Jubel een beschouwing over justitie.

Lees hier alle artikels van ‘LAMON op woensdag’.

2 Comments

  • Waarde Confrater,
    Dit is een originele invalshoek die zeker een stap is in de goed richting.
    beste groeten

  • Waarde Confrater Lamon

    Reeds geruime tijd volg ik Uw verzuchtingen via de JUBELnieuwsbrief.
    Samen met heel wat andere confraters, volg ik de recente evoluties met groeiende argwaan, vrees, frustratie.
    Zijn wij met onze beroepsgroep ineens de grote (grootste) farizeeërs in onze maatschappij ?
    Wantoestanden zijn er in elke groep en in elke laag van de bevolking, toch ?
    Dit kan en mag geen reden zijn om een hele groep met de grond gelijk te willen maken en te willen laten verdwijnen. Hiermee los je niets op.
    Zoals U terecht opmerkt, door wie moet de leek in de straat binnenkort nog worden begeleid als hij/zij juridische hulp behoeft ? Zal/kan iedereen zichzelf verdedigen ? Of worden het gewillige prooien voor andere (dubieuze) spelers op de markt ?
    Dit moet een maatschappelijk debat worden, geen debat van enkelingen.
    En vooral : laat ons inderdaad de handen (en ketens) in elkaar slaan en naar voren treden. Laat ons een positieve boodschap verkondigen, want door ons allen in onze eigen bureautjes of koffieruimtes op te sluiten, met onze eigen groeiende frustraties, maken we het alleen maar erger. De markt is gewijzigd, laten we ernstig onderzoeken in welke (fundamentele) mate (wat verwachten onze cliënten vandaag van ons ?) en laat er ons nadien (met respect voor gegroeide tradities) op positieve wijze op inspelen. We moeten ons toch niet zomaar laten “uitgommen” omdat andere (al dan niet betrouwbaarder spelers) er met onze kaas vandoor zouden (willen) lopen ?? Perhaps “there are dark shadows on the earth, but its lights are stronger in the contrast” (Charles Dickens). Tijd voor openlijke, duidelijke (re)acties !!

Opmerking plaatsen

X